อาการปวดหลังร้าวลงขาไม่ใช่เรื่องปกติ และไม่ควรปล่อยไว้แล้วจะหายเอง โดยเฉพาะหากมีอาการปวดสะโพกร่วมด้วย อาจเป็นสัญญาณของโรคทางกระดูกสันหลัง เช่น หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท หรือกระดูกสันหลังเสื่อม ซึ่งหากปล่อยทิ้งไว้นานอาจส่งผลให้เกิดอาการขาชา ขาอ่อนแรง หรือควบคุมการขับถ่ายไม่ได้ การเข้ารับการตรวจวินิจฉัยด้วยเทคโนโลยีที่ทันสมัย เช่น การทำ MRI จะช่วยให้สามารถระบุสาเหตุได้อย่างแม่นยำ และนำไปสู่การวางแผนการรักษาที่เหมาะสม ทั้งการทำกายภาพบำบัด หรือการผ่าตัดผ่านกล้องเอ็นโดสโคปที่แผลเล็กและฟื้นตัวได้ไว
ปวดหลังมักเป็นอาการที่พบได้ในทุกเพศทุกวัย แต่พบบ่อยในกลุ่มคนวัยทำงานไปจนถึงผู้สูงอายุ โดยสาเหตุเกิดจากหลาย ๆ ปัจจัย เช่น การใช้งานในท่าทางซ้ำ ๆ การเสื่อมของข้อต่อกระดูกหลังตามวัย จากการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุ โดยอาการปวดหลังทั่ว ๆ ไปจะทุเลาได้เองภายใน 2-4 สัปดาห์ แต่ถ้าอาการปวดหลังนั้นกลับเป็น ๆ หาย ๆ และบางวันก็ตามมาด้วยอาการปวดหลังร้าวลงขาร่วมด้วย ซึ่งปวดแบบนี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคทางกระดูกสันหลัง หากปล่อยทิ้งไว้นานอาการอาจรุนแรงมากขึ้น จนอาจต้องรักษาด้วยวิธีการผ่าตัด
สารบัญ
- สาเหตุของอาการปวดหลังร้าวลงขาเป็นโรคอะไรได้บ้าง ?
- ปวดหลังร้าวลงขาคืออะไร มีอาการเป็นอย่างไร ?
- เปรียบเทียบอาการปวดกล้ามเนื้อ VS หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท
- วิธีบรรเทาอาการปวดหลังเฉียบพลัน ก้มไม่ได้
- สัญญาณอันตรายที่ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยโดยด่วน
- การตรวจวินิจฉัยอาการปวดหลังร้าวลงขา
- แนวทางการรักษา
- ปวดหลังร้าวลงขาอย่าปล่อยทิ้งไว้ รีบมาพบแพทย์ที่โรงพยาบาลนครธน
- คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการปวดหลังร้าวลงขา (FAQs)
- ปรึกษาทุกปัญหาสุขภาพแบบออนไลน์ ไม่เสียค่าใช้จ่าย
สาเหตุของอาการปวดหลังร้าวลงขาเป็นโรคอะไรได้บ้าง ?
ลักษณะอาการปวดร้าวลงขาจะเป็นอาการปวดหลังบริเวณเอวร้าวลงมาบริเวณสะโพก และร้าวลงมาปวดขาข้างเดียว หรือทั้งสองข้างก็ได้ ผู้ป่วยจะรู้สึกปวดอยู่ลึก ๆ ภายใน โดยไม่มีจุดกดเจ็บที่ชัดเจนบนผิวหนัง
อาการที่พบบ่อย
- ปวดมากขึ้นเมื่อนั่งนาน ยืนนาน หรือขับรถเป็นเวลานาน และอาการมักจะดีขึ้นเมื่อได้นอนพัก
- เมื่อการกดทับเส้นประสาทมากขึ้น อาการปวดจะเพิ่มความรุนแรงจนปวดตลอดเวลา ส่งผลให้มีอาการปวดหลัง ปวดขามากและไม่สามารถเหยียดขาให้ตรงได้
- อาจมีอาการขาชา อ่อนแรง หรือรู้สึกเหมือนมีเข็มทิ่มร่วมด้วย
ปวดหลังร้าวลงขาคืออะไร มีอาการเป็นอย่างไร ?
โรคที่เป็นสาเหตุของอาการปวดหลังร้าวลงขาที่พบได้บ่อยมีดังต่อไปนี้
กล้ามเนื้ออักเสบ
เมื่อกล้ามเนื้อหลังส่วนล่างได้รับการบาดเจ็บจากการใช้งานในท่าทางซ้ำ ๆ หลายครั้ง หรือ อุบัติเหตุ จะทำให้กล้ามเนื้อเกิดการหดเกร็งอย่างรุนแรง บางครั้งอาจทำให้มีอาการปวดตึงร้าวลงไปที่สะโพก และปวดขาได้ แต่มักไม่มีอาการปวดขาจนขาชา หรือปวดขาจนขาอ่อนแรงร่วมด้วย
หมอนรองกระดูกสันหลังเคลื่อนทับเส้นประสาท
เกิดจากภาวะหมอนรองกระดูกปลิ้น ทำให้เกิดปัญหาการกดของเส้นประสาทที่ออกมาบริเวณรูกระดูกสันหลัง เมื่อกระดูกส่วนนี้ไปกดทับเส้นประสาทก็จะมีอาการปวดแปล๊บร้าวลงไปที่ปลายขา โดยอาจร้าวจากหลังหรือเอวลงมาปวดขาร่วมด้วย มักมีอาการในท่านั่ง หรือมีการนั่งงอตัวไปทางด้านหน้าซึ่งเป็นท่าที่หมอนรองกระดูกได้รับแรงกดทับมากที่สุด โรคนี้พบมากในวัยทำงาน
กระดูกสันหลังเสื่อม
เกิดจากความเสื่อมตามวัยของข้อต่อกระดูกสันหลัง ทำให้มีกระดูกงอกหรือเคลื่อนมาทับเส้นประสาทส่งผลให้มีปวดร้าวจนเกิดอาการปวดขาตามมา ส่วนใหญ่พบในผู้สูงอายุ
เปรียบเทียบอาการปวดกล้ามเนื้อ VS หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท
สำหรับผู้ที่ไม่แน่ใจว่าอาการปวดหลังที่เป็นอยู่ เป็นแค่ภาวะกล้ามเนื้ออักเสบหรือเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทกันแน่ มาลองดูตารางเปรียบเทียบอาการให้เห็นกันชัด ๆ ถึงความอันตราย และเพื่อให้รู้ว่าควรต้องไปพบแพทย์โดยด่วนหรือไม่ ?
วิธีบรรเทาอาการปวดหลังเฉียบพลัน ก้มไม่ได้
อาการปวดหลังที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วจากการขยับตัวผิดจังหวะ หรือการก้มยกของหนักจนไม่สามารถขยับตัวได้ตามปกติ มักเกิดจากกล้ามเนื้อหลังส่วนล่างอักเสบเฉียบพลันหรือมีการบาดเจ็บของหมอนรองกระดูก หากคุณมีอาการในลักษณะนี้ สามารถบรรเทาอาการในเบื้องต้นได้ดังนี้
- หยุดการเคลื่อนไหวทันที เมื่อเริ่มมีอาการปวด ให้หยุดกิจกรรมที่กำลังทำอยู่ทันที และพยายามหาท่านอนหรือท่านั่งที่รู้สึกปวดน้อยที่สุด เพื่อให้กล้ามเนื้อได้พักจากการหดเกร็ง
- ประคบเย็นเพื่อลดอักเสบ ในช่วง 24-48 ชั่วโมงแรกให้ประคบเย็นบริเวณที่ปวดประมาณ 15-20 นาที เพื่อช่วยลดอาการบวมและอักเสบของกล้ามเนื้อหรือเนื้อเยื่อรอบ ๆ
- หลีกเลี่ยงการก้มหรือบิดตัว งดการก้มหยิบของ หรือการหมุนตัวกะทันหัน หากจำเป็นต้องหยิบของที่พื้นให้ใช้วิธีการย่อเข่าลงแทนการก้มหลัง
- ใช้ที่พยุงหลัง ในบางกรณีการใช้ที่พยุงหลังชั่วคราวจะช่วยจำกัดการเคลื่อนไหวและช่วยให้กล้ามเนื้อหลังไม่ต้องแบกรับน้ำหนักมากเกินไปขณะเคลื่อนที่
หากทำตามวิธีเบื้องต้นแล้วอาการยังไม่ดีขึ้นภายใน 2-3 วัน หรือมีอาการปวดหลังร้าวลงขาร่วมด้วย ควรรีบพบแพทย์เพื่อรับการตรวจวินิจฉัย เพราะนั่นอาจไม่ใช่เพียงแค่กล้ามเนื้ออักเสบธรรมดา แต่เป็นสัญญาณของโรคทางกระดูกสันหลังที่ต้องการการดูแลเฉพาะทาง
สัญญาณอันตรายที่ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยโดยด่วน
เมื่อเกิดอาการปวดหลังร้าวลงขา เป็น ๆ หาย ๆ ติดต่อกันนาน 2 สัปดาห์ ให้ตั้งข้อสันนิษฐานไว้ว่าอาการปวดของคุณอาจอันตรายมากกว่าที่คิด และหากมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วยให้ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยโดยด่วน
- ปวดรุนแรงมากในเวลากลางคืนจนนอนไม่ได้
- มีอาการขาชา ขาอ่อนแรง หรือกระดกข้อเท้าไม่ได้
- สังเกตเห็นว่าขาลีบเล็กลงอย่างชัดเจน
- ไม่สามารถควบคุมการขับถ่ายอุจจาระหรือปัสสาวะได้
- มีอาการเบื่ออาหารและน้ำหนักลดร่วมด้วย
การตรวจวินิจฉัยอาการปวดหลังร้าวลงขา
สำหรับการตรวจวินิจฉัยอาการปวดหลังหรือปวดสะโพกร้าวลงขา แพทย์จะเริ่มวินิจฉัยจากการซักประวัติและตรวจร่างกายเป็นหลัก อาจมีการตรวจเพิ่มเติมเพื่อยืนยันการวินิจฉัย ดังนี้
- เอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT Scan) ดูความผิดปกติของโครงสร้างกระดูก
- การตรวจคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI) ช่วยให้เห็นความผิดปกติของหมอนรองกระดูกและเส้นประสาทได้อย่างชัดเจนที่สุด
แนวทางการรักษา
สำหรับการรักษากระดูกสันหลังอันเนื่องมาจากอาการปวดหลังร้าวลงขา แพทย์จะพิจารณาจากระดับความรุนแรงของอาการและความเสียหายของโครงสร้างกระดูกสันหลัง โดยเรียงลำดับขั้นตอนการรักษา ดังนี้
การรักษาแบบประคับประคอง (Non-Surgical Treatment)
เหมาะสำหรับเคสเริ่มต้นหรืออาการไม่รุนแรง โดยจะให้ผู้ป่วยรับประทานยาเพื่อลดการอักเสบและคลายกล้ามเนื้อ ควบคู่ไปกับการทำกายภาพบำบัด เพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว
การฉีดยาเข้าโพรงประสาท (Epidural Steroid Injection)
ในกรณีที่มีอาการปวดหลังร้าวลงขาที่รุนแรงหรือการใช้ยาแบบรับประทานไม่ได้ผล แพทย์อาจพิจารณาฉีดสารสเตอรอยด์เข้าสู่โพรงประสาทเพื่อลดการอักเสบและการบวมของเส้นประสาทที่ถูกกดทับโดยตรง ช่วยบรรเทาอาการปวดได้อย่างมีประสิทธิภาพโดยไม่ต้องผ่าตัด
การผ่าตัดผ่านกล้องเอ็นโดสโคป (Endoscopic Surgery)
สำหรับกรณีที่เส้นประสาทถูกกดทับอย่างรุนแรงจนส่งผลต่อการใช้ชีวิตประจำวัน แนะนำให้ใช้เทคโนโลยีผ่าตัดแผลเล็กผ่านกล้อง Endoscope ซึ่งช่วยให้แพทย์มองเห็นตำแหน่งที่กดทับได้อย่างแม่นยำ และมีข้อดีคือแผลมีขนาดเล็กมากเพียงประมาณ 8 มิลลิเมตร ช่วยลดการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อโดยรอบ ผู้ป่วยเสียเลือดน้อย และสามารถฟื้นตัวกลับไปใช้ชีวิตตามปกติได้เร็วกว่าการผ่าตัดแบบเดิม
ปวดหลังร้าวลงขาอย่าปล่อยทิ้งไว้ รีบมาพบแพทย์ที่โรงพยาบาลนครธน
หากมีอาการปวดหลังหรือปวดสะโพกร้าวลงขา อย่าคิดว่าเป็นอาการปวดเมื่อยธรรมดา เพราะอาจจะเป็นสัญญาณของความผิดปกติเกี่ยวกับกระดูกสันหลังที่ต้องการการดูแลอย่างถูกวิธี แนะนำให้พบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด
สามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมหรือนัดหมายปรึกษาแพทย์ได้ที่ ศูนย์กระดูกสันหลัง โรงพยาบาลนครธน เราพร้อมดูแลคุณด้วยทีมแพทย์ที่พร้อมให้คำปรึกษาเพื่อหาแนวทางรักษาที่เหมาะสมกับคุณที่สุด
เวลาทำการ ศูนย์กระดูกสันหลัง รพ.นครธน
- เปิดบริการทุกวัน จันทร์-อาทิตย์ เวลา 08.00-20.00 น.
สถานที่ตั้ง
- ศูนย์กระดูกสันหลัง โรงพยาบาลนครธน ชั้น 2
ช่องทางติดต่อศูนย์กระดูกสันหลัง โรงพยาบาลนครธน
- Facebook Fanpage: Nakornthon Hospital
- LINE Official: @nakornthon
- Tel: 02-450-9999 ต่อ 1148-1149
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการปวดหลังร้าวลงขา (FAQs)
-
Q: คนอายุน้อยมีโอกาสปวดหลังร้าวลงขาได้ไหม ?
A: ได้แน่นอน แม้ความเสื่อมตามวัยจะเป็นสาเหตุหลักในผู้สูงอายุ แต่ในกลุ่มคนที่อายุน้อยหรือวัยทำงาน มักพบอาการนี้ได้จากการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การนั่งทำงานในท่าเดิมนาน ๆ (Office Syndrome) การยกของหนักผิดท่า หรือการออกกำลังกายที่หักโหมจนเกิดภาวะหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ดังนั้นอาการปวดสะโพกร้าวลงขาจึงสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกช่วงวัย
-
Q: ปวดหลังสามารถหายเองได้ไหม หากไม่อยากไปหาหมอ ?
A: หากอาการปวดหลังเกิดจากการอักเสบของกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว อาการอาจทุเลาลงได้เองจากการพักผ่อนและทำกายภาพเบื้องต้น แต่หากอาการปวดนั้นเกิดจากการกดทับเส้นประสาท มักจะไม่สามารถหายเองได้และอาจรุนแรงขึ้น การปรึกษาแพทย์เพื่อหาทางแก้ไขจึงเป็นวิธีที่เหมาะสมที่สุดเพื่อป้องกันความเสียหายของเส้นประสาทในระยะยาว
-
Q: ท่านอนแบบไหนที่ช่วยบรรเทาอาการปวดหลังร้าวลงขาได้ ?
A: ท่านอนตะแคง โดยงอเข่าขึ้นเล็กน้อยและมีหมอนข้างคั่นระหว่างขา เพื่อลดแรงกดทับที่กระดูกสันหลังส่วนเอว หรือหากชอบนอนหงาย ควรนำหมอนรองใต้ข้อพับเข่าเพื่อให้กระดูกสันหลังส่วนล่างแนบไปกับที่นอน ซึ่งจะช่วยลดความตึงของเส้นประสาทและบรรเทาอาการปวดได้ดีขึ้น
-
Q: ต้องพบแพทย์เฉพาะทางด้านไหนเมื่อมีอาการปวดหลังร้าวลงขา ?
A: แนะนำให้พบศัลยแพทย์กระดูกและข้อ (Orthopedist) ที่มีความชำนาญด้านกระดูกสันหลังโดยเฉพาะ เพื่อรับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด และวางแผนการรักษาที่ตรงจุด ไม่ว่าจะเป็นการใช้ยา กายภาพบำบัด หรือการผ่าตัดผ่านกล้อง
-
Q: อาการปวดหลังร้าวลงขา รักษาหายแล้วกลับมาเป็นซ้ำได้ไหม ?
A: มีโอกาสกลับมาเป็นซ้ำได้ หากผู้ป่วยยังไม่ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่เป็นสาเหตุ เช่น การยกของหนัก หรือการนั่งทำงานผิดท่าต่อเนื่องนาน ๆ แม้จะรักษาจนหายดีหรือผ่าตัดแล้วก็ตาม ดังนั้นการสร้างความแข็งแรงให้กล้ามเนื้อแกนกลางลำตัวและการดูแลสรีระให้ถูกต้องจึงเป็นสิ่งสำคัญ
ปรึกษาทุกปัญหาสุขภาพแบบออนไลน์
ไม่เสียค่าใช้จ่าย
ทีมแพทย์ ศูนย์กระดูกสันหลัง
พญ. ขนิษฐา เกตุวัฒนกิจ
ศูนย์สุขภาพเด็ก
กุมารเวชศาสตร์|กุมารเวชศาสตร์โรคภูมิแพ้และภูมิคุ้มกัน
นัดหมายแพทย์
บทความสุขภาพ
แพ็กเกจ / โปรโมชั่น
